Tiết kiệm ngay từ Tết!

Suy ngẫm đầu tuần | 07:05 Thứ Hai ngày 29/01/2018
(HNM) - Thấm thoắt, mươi ngày nữa là Tết Táo quân rồi đến Tết Cả - Tết Nguyên đán, cái Tết cổ truyền của dân tộc. Năm Đinh Dậu đang hối hả qua, để thời gian nghênh đón Mậu Tuất. Trong nhà, ngoài phố, nơi doanh nghiệp lẫn cơ quan nhà nước đã rỉ rả chuyện sắm sanh.

“Đề tài” thì nhiều nhưng tựu trung vẫn là “ăn gì”, “mặc gì”, lo đối nội, đối ngoại… Mấy năm trở lại đây, tại nhiều địa phương trên cả nước, đặc biệt là ở các đô thị lớn, nhiều nhà còn tính chuyện “đi đâu” - biến Tết thành dịp du lịch. Chất lượng cuộc sống người dân ngày một được nâng lên nhưng đây đó vẫn còn nhiều hoàn cảnh cần chia sẻ, giúp đỡ đặc biệt vào dịp Tết đến Xuân về…

Với người Việt Nam, cái Tết cổ truyền có vị trí thật đặc biệt. Ứng xử với Tết, ứng xử dịp Tết thế nào rõ ràng là chuyện đáng bàn. Từ hơn một tháng trước, ngày 22-12-2017, Ban Bí thư đã ban hành Chỉ thị số 16-CT/TƯ về việc tổ chức Tết năm 2018. Tại Hà Nội, ngày 18-12-2017, Thành ủy Hà Nội ban hành Kế hoạch số 64-KH/TU về triển khai các hoạt động Tết Nguyên đán 2018. Sau đó, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ban hành Công văn số 821-CV/TU cụ thể hóa Chỉ thị số 16-CT/TƯ. UBND TP Hà Nội có Chỉ thị 23/CT-UBND về việc tổ chức phục vụ Tết Nguyên đán Mậu Tuất năm 2018 trên địa bàn thành phố…

Một điểm chung của các chỉ thị, kế hoạch, nội dung nêu trên là bảo đảm tốt các điều kiện phục vụ nhân dân đón năm mới 2018 và Tết Nguyên đán Mậu Tuất vui tươi, lành mạnh, an toàn, tiết kiệm. Cụ thể, một trong những yêu cầu nổi bật của Chỉ thị số 16-CT/TƯ là tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao, lễ hội, mừng Xuân... cần thiết thực, tiết kiệm, phù hợp với truyền thống văn hóa của dân tộc, thuần phong mỹ tục, tập quán tốt đẹp của từng địa phương. Các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể Trung ương không tổ chức đi thăm, chúc Tết lãnh đạo các địa phương; các địa phương không chúc Tết cấp trên và Trung ương.

Nghiêm cấm việc biếu, tặng quà Tết cho lãnh đạo cấp trên, cấp trên "tranh thủ" cấp dưới với mọi hình thức; nghiêm cấm sử dụng ngân sách, phương tiện, tài sản công vào các hoạt động mang tính cá nhân trong dịp Tết, lễ hội… Ban Tuyên giáo Trung ương chủ trì, phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và các cơ quan liên quan tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn trên các phương tiện thông tin đại chúng việc tổ chức mừng Đảng, mừng Xuân, hoạt động lễ hội theo đúng các quy định của Đảng và Nhà nước, bảo đảm để nhân dân đón Tết vui tươi, an toàn, lành mạnh, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Tết Nguyên đán, trong xã hội hiện đại, vẫn đóng vai trò không chỉ là kỳ nghỉ mà còn là dịp lễ cổ truyền trọng đại với mọi người dân Việt Nam. Tâm lý “no ba ngày Tết”, hiểu theo nghĩa dù giàu nghèo thế nào thì vẫn phải có cái Tết đủ đầy (bất chấp điều kiện) không chỉ ăn sâu thành tập quán. Các khảo sát của những công ty chuyên nghiên cứu thị trường cho thấy người Việt có thể tiết kiệm cả năm, nhưng sẵn sàng tặc lưỡi, vung tay dịp Tết. Các chi tiêu bao gồm chi phí đi lại, chi phí vật dụng gia đình, đồ ăn uống hay trang thiết bị cá nhân (như quần áo, điện thoại, phương tiện…) đều tăng đột biến. Xu hướng “xả láng” đã thành tập quán này dẫn tới sự lãng phí không hề nhỏ.

Sự lãng phí, từ phía cộng đồng, còn dễ nhận diện qua những hoạt động tâm linh, lễ hội như cầu cúng, lễ bái… Những đồ tiến cúng kiểu như đồ mã phải to bằng đồ thật không chỉ khiến một nguồn lực rất lớn của xã hội hóa ra tro mà sự lãng phí lớn hơn là mất đi cơ hội sử dụng nguồn lực đó để đầu tư, sinh lợi.

Đứng ở góc độ khối cơ quan hành chính, sự nghiệp, cũng có rất nhiều điều đáng để nói. Quán triệt, cụ thể hóa Chỉ thị số 16-CT/TƯ, các văn bản chỉ đạo của TP Hà Nội cũng nhấn mạnh yêu cầu “thiết thực, tiết kiệm, phù hợp với truyền thống văn hóa của dân tộc, thuần phong mỹ tục, tập quán tốt đẹp của từng địa phương”. Nói cách khác, việc thực hiện những yêu cầu, chỉ đạo - tức là thực hành tiết kiệm, chống lãng phí dịp Tết - sẽ góp phần ngăn chặn triệt để các hình thức hối lộ, tham nhũng một cách tinh vi, qua đó tiết kiệm cho ngân sách nhà nước.

Xét cho cùng, tổ chức Tết tiết kiệm chính là bảo đảm mọi “khoản chi”, từ cả phía cộng đồng lẫn các cơ quan hành chính, sự nghiệp, lực lượng vũ trang… đều thiết thực. Tổ chức Tết tiết kiệm nhưng vẫn bảo đảm trang trọng, ý nghĩa, nhà nhà đều có Tết. Thực hiện thật tốt các chính sách bảo đảm an sinh và phúc lợi xã hội, nhất là đối với người nghèo, người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, người dân vùng bị thiệt hại nặng nề do thiên tai, bão, lũ, gia đình chính sách, công nhân các khu công nghiệp, nhân dân vùng xa, vùng khó khăn... - Đây là những yêu cầu mà các chỉ thị, văn bản chỉ đạo của Trung ương và thành phố đặt ra, là nét đẹp đã trở thành truyền thống của dân tộc dịp Tết đến Xuân về.

Bên cạnh tiết kiệm về của cải vật chất là tiết kiệm về mặt thời gian, cơ hội, đặc biệt là đối với khối sản xuất - kinh doanh.
*
* *
Một năm, nước ta có tới cả chục cái Tết: Tết Cả - Tết Nguyên đán, rồi đến những cái Tết nhỏ hơn như Tết Hàn thực, Tết Thanh minh, Tết Đoan ngọ, Tết Trung nguyên… Những ngày lễ cổ truyền là sợi dây văn hóa nối dài cả không gian và thời gian để kết nối cộng đồng, gắn kết người dân trong nước với đồng bào ta ở nước ngoài. Vị thế Tết cổ truyền với đời sống văn hóa của dân tộc rõ ràng là quan trọng.

Tuy nhiên, tổ chức đón Tết nhìn cả ở góc độ cơ quan quản lý nhà nước lẫn cộng đồng sao cho không “vừa tốn tiền lại phí cả thời giờ” - chữ dùng của học giả Phan Kế Bính từ hơn 100 năm trước khi viết cuốn "Việt Nam phong tục" - vẫn là vấn đề đáng quan tâm!

Vì lẽ quy mô nền kinh tế nước ta mới ở mức hơn 5 triệu tỷ đồng, GDP bình quân đầu người đạt 53,3 triệu đồng/năm (tương đương 2.385 USD), theo Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc thì “vẫn là mức thấp, cần nỗ lực cho mục tiêu cao hơn”.

Tổ chức Tết tiết kiệm, tiết kiệm ngay từ việc đón Tết, cả ở phía cộng đồng lẫn các cơ quan, đơn vị, tức là chúng ta đang tiết kiệm cho ngân sách nói riêng, tiết kiệm nguồn lực toàn xã hội nói chung. Đất nước có thêm nguồn lực phục vụ phát triển để từ đó, cái Tết của đất nước, của mỗi người, mỗi nhà thêm đủ đầy hơn, no ấm hơn.

Càng suy ngẫm càng thấy rõ, thực hành “Tết tiết kiệm” theo tinh thần Chỉ thị số 16-CT/TƯ, với Hà Nội là các văn bản chỉ đạo, điều hành của Thành ủy, UBND thành phố đậm rõ tính thời sự và có ý nghĩa quan trọng!
Thế Nguyên
Từ khoá
Bình luận
Gõ tiếng Việt có dấu, tối thiểu 15 chữ
Thông báo