Kể từ bệnh nhân đầu tiên được "thắt dạ dày" giảm béo vào tháng 5/2007, đến nay, đã có gần 40 bệnh nhân được chữa trị béo phì bằng phương pháp dày. Một bệnh nhân nặng nhất, 162kg, hiện cũng giữ kỷ lục giảm cân, sau 8 tháng đã trở về được mức 80kg và sau 2 năm còn 77kg. TS Trần Bình Giang chia sẻ thông tin mà chính ông đánh giá là "ngoạn mục" qua 3 năm trực tiếp tiến hành các ca phẫu thuật

P.V: Vì sao phương pháp này lại được BV Việt Đức lựa chọn trong phẫu thuật giảm béo. Người bệnh nên biết có những ưu nhược điểm nào của phương pháp này, thưa ông?

Phẫu thuật chữa trị béo phì có nhiều phương pháp như làm hẹp dạ dày (tạo hình dạ dày) bằng cách cắt bớt dạ dày đi hoặc làm ruột ngắn lại..., đặt bóng trong dạ dày. Tất cả đều dựa trên nguyên lý đơn giản là giảm hấp thu thức ăn mà thôi. Sau những phẫu thuật này, bệnh nhân sẽ được tiếp tục "hưởng thụ" cuộc sống khá thoải mái, nếp sinh hoạt, ăn uống ít có thay đổi mà vẫn giảm cân.

Tuy nhiên, nhược điểm của chúng là khi phẫu thuật đều phải "động dao kéo", cắt vào đường tiêu hoá, dẫn đến nhiều nguy cơ tai biến trong phẫu thuật. Ngoài ra, đây cũng đều là những phẫu thuật không thể đảo ngược. Những phần ruột, dạ dày đã cắt là "một đi không trở lại", bệnh nhân muốn có những thay đổi thì cũng đành chịu.

Hơn nữa, chính các phẫu thuật viên cũng không định lượng trước phẫu thuật, bởi cùng một lượng dạ dày hoặc ruột cắt đi, với người này thì hợp lý những với người khác có thể lại không, gây ra quá gầy hoặc ngược lại, vẫn không thể giảm cân.

Phương pháp đặt bóng sau khi tiến hành cũng bộc lộ nhược điểm là phần bóng đè vào niêm mạc, gây loét dạ dày hoặc sau một thời gian, dạ dày giãn ra, quả bóng đặt vào vô ích, bệnh nhân lại tiếp tục ăn nhiều trở lại.

Đặt đai giảm béo là kỹ thuật dùng một chiếc đai đặt ở phần trên của dạ dày, tạo thành một túi nhỏ đựng thức ăn, khiến cho người bệnh thấy no nhanh hơn, không còn có nhu cầu ăn. Tuy nhiên, thực tế cơ thể vẫn cần năng lượng để tồn tại, do đó, lượng mỡ dư thừa lúc này sẽ được sử dụng, khiến trọng lượng cơ thể giảm đi nhanh chóng.

Đặt đai thắt dạ dày được tiến hành bằng phẫu thuật nội soi đơn giản, ít nguy cơ tai biến. Ưu điểm của phương pháp này là có thể điều chỉnh kích thước của đai thắt. Thậm chí khi bệnh nhân đã trở về được trọng lượng mong muốn có thể tháo đai ra. Các thống kê trên thế giới đã chỉ ra, đây là phương pháp đơn giản, có thể đảo ngược và mang lại hiệu quả (giảm béo tới trên 70%).

Tuy nhiên, bên cạnh những nhược điểm trên, sau phẫu thuật, người bệnh phải ăn uống rất kham khổ, chế độ ăn uống phức tạp.

Chăm sóc bệnh nhân sau phẫu thuật

PV: Vậy những ai thì được chỉ định thực hiện phẫu thuật này?

Phương pháp này không áp dụng với trẻ em (trừ những trường hợp quá đặc biệt). Còn lại với những người tuổi từ 18 - 65, có chỉ số BMI (cân nặng chia cho bình phương chiều cao) trên mức 40 (với người châu Âu) và 35 (người châu Á).

Phương pháp này cũng chỉ được tiến hành với bệnh nhân quá béo mà không thể giảm cân với các phương thức chữa bệnh khác hoặc bệnh béo phì đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ người bệnh, với các biến chứng như tim mạch, huyết áp cao, đái tháo đường...

Người bệnh phải hiểu đây là phương pháp chữa bệnh cần thiết chứ không phải phương pháp thẩm mỹ. Thời gian qua, các đối tượng đến BV tư vấn thì có các điều kiện chỉ định lại không nhiều, trong khi những người chỉ hơi béo một chút, nhầm tưởng đây là phương pháp thẩm mỹ giảm béo lại một mực xin được đặt đai, khiến các bác sĩ phải tốn không ít thời gian tư vấn và... từ chối

PV: Vậy sau gần 3 năm thực hiện, kết quả ra sao và đánh giá của ông về hiệu quả thực tế?

Theo số liệu thống kê từ tháng 3/ 2007 đến hết năm 2009 có gần 40 trường hợp phẫu thuật đặt đai giảm béo. Tuổi trung bình là 27 tuổi, trong đó trường hợp nhiều tuổi nhất là 60 và ít nhất là 18. Người bệnh ở Hà Nội chiếm hơn 30% và tại Tp.HCM là hơn 50%.

Trong số này, hơn 10% người bệnh có tiền sử cao huyếp áp, 4% đái tháo đường. Tỷ lệ nhiễm mỡ máu cao: 60% và 7% bị vô sinh. Cân nặng trung bình là 105kg, chỉ số BMI 39,5%.

Sau khi thực hiện phẫu thuật, bệnh nhân đã giảm cân đáng kể. Cụ thể, cân nặng sau mổ 1 năm là 71 kg (trung bình giảm 35 kg). Chỉ số BMI sau 1 năm là 26,5. Kết quả phẫu thuật này hết sức khả quan, chính bản thân tôi cũng không ngờ lại tốt đến vậy. Sau mổ, các căn bệnh như áp huyết cao, đau khớp vốn từng hành hạ người bệnh béo phì đã biến mất. Đã có 2 trường hợp nữ bệnh nhân sau phẫu thuật đã sinh được con. Chỉ có 1 trường hợp phải tháo đai do ăn quá nhiều dẫn dến trượt đai

Chiếc đai thắt vào dạ dày có giá 2.500 USD

PV: Tại sao đến tận bây giờ BV Việt Đức vẫn "độc quyền" phẫu thuật này mà chưa chuyển giao rộng rãi cho các đơn vị khác?

Đây là phẫu thuật tương đối nhạy cảm, dành cho những trường hợp khá chọn lọc chứ không nên quá phổ biến. Do đó, trong thời gian qua, phẫu thuật này chưa được chuyển giao rộng rãi vì sợ bị lạm dụng.

Với mức chi phí cho một chiếc đai là 2.500USD, toàn bộ chi phí cho một ca mổ khoảng 60-70 triệu đồng, sợ rằng nhiều người sẽ sẵn sàng bỏ tiền ra để được đặt đai, coi đây như biện pháp phẫu thuật thẩm mỹ nhằm có được cơ thể đẹp.