(HNM) - Hôm qua 5-2, thời tiết miền Bắc bắt đầu ấm lên, không khí sản xuất trên các cánh đồng khu vực ngoại thành Hà Nội được đẩy nhanh hơn. Trong 5 ngày đầu xả nước từ hồ thủy điện đợt 2, các đơn vị thủy nông đã phối hợp chặt chẽ với các địa phương huy động tối đa nhân lực, vật lực tiếp nước vào đồng ruộng với phương châm: Tuyệt đối không để lãng phí nước.
Trạm bơm Phù Sa (Sơn Tây) bơm nước từ sông Hồng phục vụ đổ ải vụ xuân.
"Chạy đua" lấy nước làm đất
Trong 5 ngày qua, Trạm bơm Ấp Bắc với 6 tổ máy công suất 8.000m3/giờ/máy đã chạy liên tục 24 giờ đổ nước về các cánh đồng của huyện Sóc Sơn, Đông Anh và tiếp nguồn cho một phần diện tích huyện Mê Linh. Trực tại Trạm bơm, ông Đào Văn Mại (Xí nghiệp Đầu tư phát triển thủy lợi Đông Anh) cho biết: "Chúng tôi phải ứng trực 24/24 giờ, máy chạy hết công suất để lấy nước khi mực nước sông Hồng dâng cao". Ông Mại và những công nhân tại đây chỉ vận hành được trạm cố định trong những ngày hồ thủy điện xả nước, còn lại phần lớn phải trông chờ vào trạm dã chiến với 20 máy công suất 1.100m3/giờ/máy. Theo Tổng Giám đốc Công ty Đầu tư phát triển thủy lợi Hà Nội Đỗ Văn Tuyến, vào mùa hạn, đặc biệt trong những ngày xả nước, các trạm bơm trên toàn hệ thống được vận hành tối đa công suất, công nhân ứng trực 24/24 giờ để đón nước từ hồ thủy điện về. Hiện khoảng 80% của hơn 4.000ha thuộc huyện Gia Lâm đã có nước; 1.100ha của huyện Thanh Trì cơ bản đã đủ nước. Công ty đang tập trung lấy nước cho các vùng khó khăn ở huyện Sóc Sơn, Đông Anh, phấn đấu để khi kết thúc đợt xả nước lần 2 này, 100% diện tích sẽ có nước cho nông dân làm đất gieo cấy. Ở các trạm bơm Phù Sa (Sơn Tây), Bá Giang (Đan Phượng), Cao Xuân Dương (Thanh Oai)… máy bơm vận hành liên tục. Tại hệ thống thủy lợi sông Đáy đảm nhận tưới diện tích gần 30.000ha của các huyện Đan Phượng, Hoài Đức, Chương Mỹ, Mỹ Đức, Hà Đông, khoảng 80% đã có nước đổ ải. Ông Doãn Văn Kính, Giám đốc Công ty Thủy lợi sông Đáy cho biết, trong những ngày này, Công ty đang vận hành 45 trạm bơm với 124 máy bơm các loại, đồng thời chỉ đạo các xí nghiệp thường xuyên theo dõi tình hình nguồn nước, diễn biến thời tiết, quản lý chặt chẽ nguồn nước, dẫn nước đúng địa chỉ. Công ty cũng đã chủ động phối hợp, bám sát kế hoạch sản xuất nông nghiệp của các huyện để có kế hoạch cấp nước kịp thời; các cụm thủy nông phối hợp với các HTX nông nghiệp thực hiện kế hoạch gieo cấy, chủ động cấp nước, tránh lãng phí.
Tại các huyện Phú Xuyên, Ứng Hòa, Thường Tín... các xã, thị trấn đã huy động 100% lao động ra đồng tiếp nước, làm đất và chăm sóc mạ rất khẩn trương. Tại xã Tân Dân (Phú Xuyên), 14 máy cày, bừa của HTX nông nghiệp Phú Tân chạy liên tục từ nhiều ngày qua để làm đất cấy 500ha lúa xuân. Chủ nhiệm HTX nông nghiệp Phú Tân, ông Phan Thanh Tiên cho hay, diện tích làm đất đã đạt gần 100%, mạ đang sinh trưởng, phát triển tốt, dự kiến ngày 15-2, bà con sẽ bắt đầu cấy. Đến thời điểm này, diện tích đất đã tiếp nước đổ ải của Phú Xuyên đạt cao nhất TP, với 8.500ha cơ bản đã có nước, trong đó diện tích làm đất đạt khoảng 80%. Các huyện Thanh Oai, Thường Tín, Ứng Hòa, Hoài Đức, Chương Mỹ cũng đạt từ 80% đến 90% diện tích có nước. Đối với khu vực phía bắc TP do Công ty Thủy lợi sông Tích quản lý, diện tích lấy nước thấp hơn trung bình của TP (đạt khoảng 40% đến 50%) do có diện tích gieo sạ lớn, chỉ lấy nước trong thời gian ngắn. Ngoài ra là diện tích lấy nước từ các hồ chứa, phải phụ thuộc vào sự điều tiết để bảo đảm đủ nước trong toàn mùa.
Kết hợp lấy nước, làm đất và chăm sóc mạ
Sở NN&PTNT Hà Nội cho biết, hơn 3.000ha mạ đang sinh trưởng, phát triển tốt, bảo đảm đủ mạ vụ xuân. Đối với diện tích mạ trà sớm (chiếm khoảng 2%) ở các huyện Quốc Oai, Thạch Thất, Phúc Thọ, Sơn Tây và Ba Vì bị ảnh hưởng do rét đậm, rét hại dịp trước Tết Nguyên đán Nhâm Thìn, Sở NN&PTNT đã chỉ đạo các địa phương gieo lại bảo đảm đủ diện tích không ảnh hưởng đến khung thời vụ. Các huyện Ba Vì, Sơn Tây, Thạch Thất, Chương Mỹ đã bắt đầu cấy trà xuân sớm được gần 1.000ha. Theo Giám đốc Sở NN&PTNT Hoàng Thanh Vân, với những khu vực lấy nước khó khăn như các huyện phía bắc TP thì đến nay không đáng ngại vì các đơn vị thủy lợi đã chủ động các phương án, đặc biệt là các trạm bơm dã chiến luôn sẵn sàng hoạt động hết công suất, kể cả khi đã kết thúc các đợt xả nước. Hơn nữa, 13 hồ chứa trên địa bàn TP cũng cơ bản đạt mức thiết kế, bảo đảm tưới cho hơn 10% diện tích.
Trong đợt kiểm tra sản xuất vừa qua, Phó Chủ tịch UBND TP Trần Xuân Việt đã yêu cầu các đơn vị thủy lợi phối hợp chặt chẽ với các địa phương và người dân thực hiện nghiêm túc phương châm lấy nước đến đâu làm đất đến đó, tránh lãng phí. Xả nước đợt 2 kéo dài 10 ngày, đây là điều kiện thuận lợi để các địa phương vừa lấy nước đổ ải, làm đất cấy, tích nước vào ao hồ, sông ngòi, vùng trũng để có đủ nước tưới dưỡng cho lúa sau này.
Theo Sở NN&PTNT Hà Nội, tính đến ngày 5-2, diện tích cấy lúa xuân toàn TP đã có nước đạt 70.000ha, chiếm 70%, trong đó, diện tích làm đất đạt khoảng 60.000ha. Cùng thời điểm này, 178 trạm bơm với 441 máy bơm, tổng công suất 661.000m3/giờ đang hoạt động, tiếp nước từ sông Đà, sông Hồng, sông Đuống… vào đồng ruộng.