Kết thúc Vòng 1 giải VĐQG môn bóng chuyền và Cúp Đức Long lần thứ 1, dù có những nét vui nhưng sân chơi BCVN để lại nhiều dư âm buồn và lo lắng cho người hâm mộ, khiến cho vết đau chưa kịp lên da non-thất bại ở SEA Games 2009-lại đau nhói.

1. Sự lạc hậu về lối chơi là điều dễ thấy nếu nói đến 2 đội tuyển của BCVN, mà xem ra khoảng cách của nó còn hơn cả những thứ hạng của chúng ta so với bạn ở khu vực (nữ hạng 40, trong khi Thái Lan hạng 12; nam hạng 61 khi Indonesia và Thái Lan là 28 và 49). Vậy, sự lạc hậu ở lối chơi nên được nhìn nhận thế nào?
 

Các đội BCVN cũng chơi những miếng đánh na ná thế giới(!), từ trung bình, chồng, biên, lao…và cũng có libero, có nhảy phát hoặc có trái bóng bay, song nếu nhìn kỹ lại thấy nhiều điều chưa ổn, rất chưa ổn. Đó là hiệu quả thấp của chính những miếng đánh ấy, của những cái mà không phải cứ nói có là có. Ví dụ dễ thấy nhất như cú đập chồng, nói thì đơn giản song lại có đến muôn hình vạn trạng, điều này là do phối hợp của một nhóm cầu thủ mà không hề sơ giản như ta thấy và nếu nhìn kỹ những phối hợp của các đại gia thế giới tất sẽ phải kinh ngạc về các biến ảo của nó, tiếc thay những điều ấy là quá ít ở BCVN và vì thế buộc phải hài lòng với thứ hạng nói trên.

Tại SEA Games 25, HLV người Trung Quốc của tuyển nam Indonesia đã nói với tôi rằng “Các bạn (ĐTVN) chơi lạc hậu mất rồi, ít biến hóa quá”, thế nên ta thua cả các đội Indonesia, Thái Lan và Myanmar là đúng. Phải chăng vì hiện nay, BCVN đang còn thiếu những HLV có tầm, có thể lắm. Trực tiếp ngắm nhìn nhiều trận đấu và cách xử lý trong chỉ đạo trên sân, chúng tôi rất ít thấy những ông thày có hiểu biết sâu sắc về các yếu tố vật lý và các quy phạm dù ngặt nghèo song rất hay và độc đáo hấp dẫn ở môn BC, nói gì đến nhận thức của học trò của họ và cả giới báo đài!

2. Cũng giống ở V-League vậy. Giờ, BCVN cũng có cả “Đinh Hoàng Chai”! Cup Đức Long 2010 tôn vinh Chaisri, xuất thân từ một libero phụ của đội tuyển Thái (libero chính thức của bạn là Wana) và chỉ cao 1m69, bằng chủ công Philippines khi xưa từng làm khổ sở các tay chắn Việt Nam hoặc chuyền hai Prim nổi tiếng Thái Lan, người hùng vô địch Cup Thăng Long lần 1 ở Hà Nội, vậy mà một mình Chaisri xé nát hàng chắn hết NHCT, BĐ-LA lại đến BTLTT để lấy cúp. Tại BTLTT là ngoại binh Lin Jing. Còn nữa, là chủ công cao đến 1m90 người Fiji ở BĐ-LA, Ira (2) của Dầu khí, Supachai (11) ở TA.Ninh Bình hay Wang Bin (18) ở S.Biên Phòng mùa trước, nay qua Dầu khí. Tất cả họ đều là những đầu tầu có ý nghĩa quyết định ở sân bãi và nếu nói không quá, là những gương mặt VIP của vòng 1.

Ác thay, Chai thì đã bị loại khỏi tuyển Thái từ lâu, Supachai và Chaisri cũng thế, còn Lin Jing, Wang Bin và Ira tất nhiên là vô danh ở Trung Quốc và Nga, ấy là chưa nói đến việc nếu vòng 2, danh thủ Wanchai của Thái được xuất trận, vai trò ngoại binh còn áp đảo đến đâu!

Trong bối cảnh ấy, những gương mặt nội xuất sắc thật đáng biểu dương. Rõ nhất là 2 tay đánh Lê Quang Khánh (7-HL.LA) và Hoàng Văn Phương (2-TC). Khánh có “phom” quá chuẩn trong giới thể thao và BC, quả đánh xa lưới hiện nay chỉ kém có “oanh tạc cơ” họ Ngô, nhảy phát xấp xỉ Duy Quang lúc hay nhất; còn Phương cao 1m90, quyết liệt, có tầm bật với khá tốt và chỉ thiếu kinh nghiệm nên đánh hơi “tối”. Người mới là Nguyễn Trường Giang từ Bến Tre về với HL.LA, tuổi đã chín (1982) song đang sung với vai trò chủ công đứng đối cầu với Quang Khánh, đánh xa và nhảy phát đều hay. Bên cạnh đó, Nguyễn Văn Hạnh (ĐL-QK5) tố chất tốt nhưng chưa ổn định, thi đấu còn chất bản năng; sân bóng nữ ngoài các tên tuổi quen biết thì Nguyễn Thị Hương (4-Dầu khí) đang tự khẳng định, là những đối trọng mới với khối ngoại binh.

Hiện BCVN chỉ chưa “nhập” các chuyền hai, khối này đang rơi vào tình trạng bị báo động đỏ. Quan sát Vòng 1, thấy có quá nhiều pha bóng mà lợi thế của một đội đã bị chính các tay chuyền 2 của họ tước đi rất đáng tiếc. Hiện tại Đặng Thị Hồng chưa ra sân mấy, Đào Huyền chưa kịp “lớn”, Minh Dũng đã chững lại, Giang Văn Đức thiếu ổn định, nhất là Lưu Đình Toàn ở S.Biên Phòng vì thế chuyền 2 Thanh Tùng ở HL.Long An nổi lên nhờ sự điềm đạm và chắc chắn, lại có thêm quả phát bay khá lợi hại. Số còn lại, chưa thấy mấy ai hơn.

Thay lời kết

Năm ngoái, BCVN đã buộc phải chia tay mấy gương mặt sáng giá, đó là ông TTK Hà Mạnh Thư, là “quái kiệt” Đào Hữu Uyển và Vòng 1 giải 2010 người hâm mộ lại đau xót chia tay HLV trẻ Nguyễn Khắc Thùy. BCVN lại đứng trước biển rộng là kì ASIAD 2010, với không ít âu lo. Nêu những yếu tố trên, chúng tôi chia sẻ quan điểm của ông Trần Đức Phấn, TTK Liên đoàn BCVN, theo đó, để nhanh chóng cải thiện vị thế, mùa này 2 đội tuyển nữ, nam cùng các HLV của chúng ta đều nhất thiết cần có thày ngoại. Có quyết tâm và truyền thống, lại với bộ máy mới xốc vác, được sự hỗ trợ đáng kể của mạnh thường quân mới là ngành Dầu khí, BCVN tất sẽ không bó tay chờ đối thủ bỏ lại phía sau.