“Không ỷ lại khó khăn trong đào tạo”
(HNM) - Vài năm trở lại đây, số lượng thí sinh đăng ký thi vào các trường nghệ thuật ngày càng sụt giảm đã dẫn đến nhiều ngành học bị bỏ trống. Chúng tôi đã trao đổi vấn đề này với PGS-TS Trần Thanh Hiệp, Hiệu trưởng Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh (SKĐA) Hà Nội.
 |
| Giờ học của một lớp chèo tại Trường Đại học Sân khấu và điện ảnh Hà Nội. Ảnh: Nguyệt Ánh |
- Được biết lượng hồ sơ đăng ký vào Trường Đại học SKĐA năm nay vẫn theo chiều hướng giảm. Ông có thể lý giải gì về điều này?
- Theo tôi, điều đó không đáng ngạc nhiên vì tình hình này nằm trong bối cảnh chung các trường khối xã hội nhân văn đều giảm. Lượng giảm này chính là những hồ sơ ảo. Một số thay đổi về quy chế tuyển sinh cũng đã làm cho thí sinh đắn đo hơn khi đăng ký, như việc phải nộp đầy đủ lệ phí thi cùng hồ sơ. Riêng với khối các trường nghệ thuật, hai năm gần đây, khi Bộ GD-ĐT quy định thí sinh thi môn văn trùng với đề thi khối C thì lập tức, các em học sinh không dám thử sức nhiều vì thực chất, thi năng khiếu là một câu chuyện không đơn giản. Ở khía cạnh nào đấy, chúng ta đang lãng phí nguồn tuyển. Bộ VH-TT&DL cũng hiểu vấn đề này và hiện đang làm công văn đề nghị giao lại cho các trường tự ra đề, lệch thời gian so với kỳ tuyển sinh khối C thì sẽ dồi dào nguồn tuyển, nâng cao được chất lượng tuyển sinh. Vì môn văn ở các trường nghệ thuật không phải là yếu tố quyết định trong khâu tuyển sinh. Thí sinh được 9 điểm văn vẫn có thể trượt nếu không đáp ứng được về năng khiếu, bởi Đại học SKĐA không đào tạo những nhà nghiên cứu văn học mà đào tạo các nghệ sĩ, diễn viên…
- Sau 5 năm trường mới mở lại lớp lý luận - phê bình sân khấu mà cũng chỉ có một, hai hồ sơ. Phải chăng điều đó là do công tác tuyên truyền quảng bá?
- Chắc chắn các em dự thi đã nhìn vào những người làm lý luận phê bình sân khấu hiện đang hoạt động ra sao và cân nhắc xem khả năng phát triển nghề nghiệp như thế nào. Chúng ta nhận thức được công tác lý luận phê bình là rất quan trọng, song thực trạng các nhà hát, các diễn viên còn đang rất khó khăn, lúng túng để phát triển đã khiến các em cân nhắc khi nộp hồ sơ. Do vậy dù trường có quảng bá, tuyên truyền thế nào cũng khó thu hút thí sinh trong khi xu hướng chọn trường, chọn nghề ngày càng thực dụng hơn.
- Không chỉ ngành lý luận phê bình mà ngay cả số đăng ký thi vào lớp diễn viên cũng giảm nhiều, theo ông nguyên nhân do đâu?
- Phim truyền hình đang phát triển, chúng ta cũng dần hình thành được đội ngũ diễn viên chuyên nghiệp. Nhưng đây rõ ràng là một nghề nghiệt ngã, nó không đơn thuần đòi hỏi bằng cấp mà còn là khả năng thật sự của người diễn. Hiện nay, không chỉ Đại học SKĐA đào tạo diễn viên mà các đơn vị khác cũng đào tạo dưới hình thức ngắn hạn đã dẫn đến số lượng thí sinh đăng ký dự thi giảm sút.
- Với kinh nghiệm sau nhiều năm công tác nghệ thuật cũng như ở vị trí lãnh đạo của trường, ông có thể dự liệu khả năng phát triển của đào tạo nghệ thuật trong những năm tới?
- Sân khấu và điện ảnh Việt Nam đang gặp khó khăn nhưng dứt khoát vẫn phải tìm ra đường hướng phát triển, vì đó là sức sống của văn hóa một dân tộc. Không thể ỷ lại khó khăn mà đào tạo chậm lại. Trường vẫn phải tìm cách đổi mới mạnh mẽ về chương trình đào tạo, cơ sở vật chất, tiếp thu kinh nghiệm của các nước khác vận dụng vào Việt Nam để phát triển. Đào tạo không phải chỉ đi theo thực tế mà có lĩnh vực đào tạo phải đi trước. Chúng tôi vẫn trăn trở làm sao để trường tiếp tục phát triển và có những chuyên ngành, có nhiều mặt phải đi trước đón đầu sự phát triển trong tương lai của sân khấu, điện ảnh. Chúng ta phải tin tưởng vào điều đó vì nền văn hóa Việt Nam là một nền văn hóa đầy tiềm năng.
- Xin cảm ơn ông!